Lingvo, stilo, formo. Studoj

Начало книги

Kelkajn vortojn pri la gvidaj principoj de la sekvaj artikoloj.

La Esperanta Vortfarado delonge estas mia «amata ĉevaleto». Ĝi jam aperis plurfoje, ĉiam tralaborita, mi esperas ke nun fine ĝi ricevis sian definitivan formon. Cetere en ĝi troviĝas nenia novismo, aŭ reformo, ĝi estas sole la interpreto de la lingvouzo. Ankaŭ la ĉefaj principoj ne estas novaj, ili ja estas troveblaj ĉe de Saussure kaj Wüster. Nova estas sole la malkovro de la vort-reefiko, per kies apliko, laŭ mia opinio, oni povas klarigi la esencon de la vortfarado en Esperanto, kaj pruvi la plenan unuecon de la vortderivo kaj vortkunmeto.

En la Evoluo de la poezia lingvo troviĝas kelkaj lokoj, kiuj, siatempe, kiam amiko K.R.C. Sturmer ĝin legis anstataŭ mi en la Somera Universitato de la Oxforda Kongreso, indignigis, kiel mi aŭdis, kelkajn eminentajn aŭskultantojn, per sia troa «revoluciemo». Nu, se vi atente tralegos ĝin, vi trovos en ĝi nenian «revolucian» iniciaton. Ĝi simple konstatas, kian direkton prenis la lingva evoluo ĉe la poetoj, precipe ĉe Grabowski, kaj el ĉi tio ĝi konkludas kelkajn estontaĵojn. Ĝi estas do simple registra, kaj neniu lingvo povas malhavi tiajn registrajn laborojn. Ĉar ja, ni devas ne fermi strute la okulojn antaŭ la akiraĵoj troveblaj en la verkoj de niaj plej bonaj poetoj, eĉ oni devas diligente studi kaj utiligi ilin. Nur tiel povas la lingvo progresi, kaj ne tiamaniere, ke ĉiu poeto «memstarigas» sin de ĉiuj antaŭuloj, kaj mem inventas ĉion dekomence, kvazaŭ li skribus la unuan esperantan poemon.

Читать дальше →